Cholina

Na pamięć

W okresie szczególnego napięcia, w stresie – w trakcie egzaminów, przy napiętych terminach w pracy – zdarza nam się dojść do takiego stanu, w którym mamy problemy z zapamiętywaniem nazwisk, numerów telefonów czy terminów spotkań. Zwykle mówimy wtedy, że jesteśmy przeciążeni i już po prostu nie ogarniamy wszystkiego. Często jednak jest to związane z niedoborem choliny, związku niezbędnego dla utrzymania młodzieńczej sprawności umysłu.

 


Na pomoc sercu

O cholinie jeszcze jakiś czas temu mówiło się bardzo niewiele. Myślano, że skoro organizm może go wyprodukować przy pomocy niektórych witamin (kwasu foliowegowitaminy B12) oraz aminokwasów (metionina, seryna), to nie trzeba jej dostarczać w pożywieniu. Szybko jednak okazało się, że uboga w cholinę dieta bardzo niekorzystnie wpływa na pracę naszego serca – zwiększa się poziom cholesterolu i trójglicerydów, podwyższa ciśnienie krwi, zwiększa się stężenie homocysteiny – składnika, którego wysoki poziom przyczynia się do powstania chorób układu krążenia.

Do czego jeszcze potrzebna jest cholina?

W organizmie człowieka cholina pełni wiele ważnych funkcji:

  • bierze udział w metabolizmie węglowodanów, białek i tłuszczy,
  • stanowi składnik błon komórkowych,
  • wpływa na układ nerwowy – nie tylko stanowi składnik neuronów, ale bierze udział w przekazywaniu pobudzeń nerwowych oraz chroni komórki nerwowe przed działaniem czynników szkodliwych,
  • uczestniczy w transporcie cholesterolu i innych lipidów znajdujących się we krwi,
  • przyspiesza spalanie tłuszczu w organizmie,
  • zapobiega stłuszczeniu wątroby,
  • uczestniczy w usuwaniu toksyn z organizmu,
  • w okresie niemowlęctwa wspomaga rozwój układu nerwowego (norma dla niemowląt ustalana została na podstawie ilości choliny znajdującej się naturalnie w mleku kobiecym, ponieważ ilość taka okazuje się idealnie dobrana do potrzeb dziecka),
  • wspomaga magazynowanie witamin w komórkach wątroby,
  • ułatwia wchłanianie witamin w jelitach,
  • rozszerza naczynia krwionośne,
  • pobudza perystaltykę jelit.

Niedobór

Niedobory choliny – często obserwowane u osób żywionych pozajelitowo, alkoholików, ale również u osób żyjących w długim stresie – powodują:

  • stany lękowe,
  • zaparcia,
  • bóle głowy,
  • wzrost cholesterolu i trójglicerydów we krwi,
  • otłuszczenie wątroby i dróg żółciowych,
  • zaniki pamięci,
  • drżenia miokloniczne czyli arytmiczne, na ogół asymetryczne zaburzenia (skurcze) mięśnia lub grupy mięśni, występujące pojedynczo lub w serii,
  • miażdżycę tętnic,
  • bezsenność,
  • rozdrażnienie,
  • u dzieci – opóźnienia rozwoju.

Niedobór choliny zwiększa również ryzyko wystąpienia nowotworu wątroby oraz rozszczepu kręgosłupa u płodu

Nadmiar

Nadmiar choliny – podobnie jak innych składników pokarmowych – powoduje również wiele niekorzystnych objawów:

  • stany oszołomienia,
  • mdłości,
  • biegunkę,
  • niedobory witaminy B6,
  • obniżenie ciśnienia tętniczego krwi,
  • zaburzenia psychiczne, w tym depresję,
  • dość charakterystyczny rybi zapach z ust i potu.

Jakie czynniki wpływają na cholinę?

czynnikwpływ
kwas foliowyniezbędny do wytworzenia choliny w organizmie człowieka
inozytolniezbędny do wytworzenia choliny w organizmie człowieka
witamina Aniezbędna do wytworzenia choliny w organizmie człowieka
witamina B12niezbędna do wytworzenia choliny w organizmie człowieka
cukierutrudnia wchłanianie choliny
alkoholpowoduje niedobory choliny w organizmie
wysoka temperaturaniszczy cholinę
kawautrudnia wchłanianie choliny

Czy wiesz, że…

Przyjmując suplementy choliny powinno się pamiętać o diecie bogatej w wapń, ponieważ duże ilości tego związku zaburzają stosunek fosforu i wapnia w organizmie (zwiększają ilość fosforu) – co może być bardzo niekorzystne dla zdrowia twoich kości.

Źródła

Najwięcej choliny znajduje się w żółtkach jaj i podrobach, zwłaszcza w wątrobie wołowej. Sporo choliny można znaleźć również w:

  • kiełkach pszenicy,
  • nasionach roślin strączkowych,
  • orzechach (zwłaszcza pistacjach),
  • szpinaku,
  • pomidorach,
  • rybach,
  • płatkach owsianych.

Cholina, zwana również witaminą B4, zaliczana jest obecnie do związków witaminopodobnych – czyli takich, które co prawda nie są składnikami enzymów, ale mają podobną do witamin aktywność biologiczną. Zwykle są one również w pewnym stopniu syntetyzowane przez organizm – niestety w przypadku choliny organizm produkuje tylko 23 dziennego zapotrzebowania, a w stresie nawet jeszcze mniej. Dlatego, jeżeli chcemy mieć „żywy umysł” i sprawny organizm musimy w diecie zadbać o odpowiednią ilość pokarmów zawierających ten składnik.

Zdjęcie: FreeDigitalPhotos.net

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *